Quay video

15 mẹo quay video talking head: tự nói trước camera mà vẫn chuyên nghiệp

15 mẹo cho video tự nói trước camera: ánh mắt và bố cục, phông nền, ánh sáng và âm thanh, tư thế và tay, tốc độ và ngừng nghỉ, cắt ghép, màu sắc, phụ đề, sự đều đặn.

Đội ngũ Cameratel 8 phút đọc Cập nhật:
Trong bài này
  1. Khung hình: mẹo 1–5
  2. Ánh sáng và âm thanh: mẹo 6–8
  3. Lời nói và cơ thể: mẹo 9–12
  4. Dựng và sự đều đặn: mẹo 13–15
  5. 3 lỗi người mới hay bỏ sót
  6. Danh sách kiểm tra 2 phút trước khi quay

Video talking head là video bạn tự nhìn vào camera và nói. Bí quyết quay đẹp không nằm ở thiết bị mà ở năm điều: ánh mắt nhìn vào ống kính, ống kính ngang tầm mắt, ánh sáng chiếu vào mặt, âm thanh sạch, và giọng nói như đang trò chuyện. 15 mẹo quay video nói chuyện trước camera dưới đây đều áp dụng được ngay hôm nay chỉ với một chiếc điện thoại, chia theo bốn nhóm: khung hình, ánh sáng và âm thanh, lời nói và cơ thể, dựng và sự đều đặn.

Khung hình: mẹo 1–5

1. Nhìn ống kính, không nhìn màn hình

Với người xem, ống kính là mắt của bạn. Nói mà nhìn mặt mình trên màn hình thì trong video ánh mắt sẽ cụp xuống. Nếu cần đọc kịch bản, hãy dùng máy nhắc chữ cho chữ chạy ngay dưới ống kính. Cameratel cho kịch bản chạy sát dưới camera trước, nên khi đọc mắt bạn vẫn ở gần ống kính. Cách xử lý ánh mắt chi tiết có trong bài giao tiếp bằng mắt trước camera.

2. Ống kính ngang tầm mắt

Ống kính thấp hơn mắt tạo cảm giác bạn đang nhìn xuống người xem, cằm và lỗ mũi lộ rõ. Ống kính cao quá thì bạn trông nhỏ bé, thu mình. Kê sách hoặc chỉnh chân tripod để ống kính ngang mắt, hoặc cao hơn một chút xíu.

3. Bố cục một phần ba và khoảng trống trên đầu

Tưởng tượng khung hình được chia làm ba phần theo cả chiều ngang và dọc, đặt mắt gần đường một phần ba phía trên. Chừa khoảng hai, ba ngón tay phía trên đầu. Chừa nhiều quá thì người như bị chìm xuống đáy khung, không chừa thì trông chật chội. Bật Lưới trên màn hình quay để căn cho dễ.

4. Chọn cỡ cảnh hợp với video

Cỡ cảnhKhung hình thấy đượcHợp với
Cận cảnhMặt và một phần vaiCâu chuyện cảm xúc, video ngắn
Trung cậnTừ ngực trở lênHầu hết video talking head
Trung cảnhTừ eo trở lênGiải thích nhiều cử chỉ, giới thiệu sản phẩm

Nếu mới bắt đầu, trung cận là an toàn nhất vì thấy được cả nét mặt lẫn cử chỉ tay nhỏ. Với video dài, thỉnh thoảng chuyển sang cận cảnh khi dựng sẽ tạo nhịp.

5. Phông nền gọn và có chiều sâu

Đồ phơi sau lưng, bàn làm việc bừa bộn hay tivi đang bật hút ánh nhìn nhiều hơn bạn nghĩ. Chỉ cần dọn phần lọt vào khung hình. Ngồi cách tường một, hai bước sẽ tạo chiều sâu và đỡ đổ bóng. Một món đồ thể hiện lĩnh vực của bạn, như kệ sách hay chậu cây, là đủ. Phòng trọ khó dọn thì có thể dùng làm mờ nền.

Ánh sáng và âm thanh: mẹo 6–8

6. Ngồi đối diện cửa sổ

Nguồn sáng tốt nhất là cửa sổ. Ngồi quay lưng ra cửa sổ thì mặt bị tối vì ngược sáng, nên hãy để cửa sổ ở phía trước hoặc chếch phía trước. Nắng chiếu thẳng thì kéo một tấm rèm mỏng để ánh sáng dịu lại. Cách bố trí đèn cho buổi tối hay ngày mưa có trong bài ánh sáng khi quay video tại nhà.

7. Phòng nhỏ, nhiều đồ mềm

Phòng rộng và trống làm giọng bị vang. Hãy quay trong phòng nhỏ có rèm, chăn gối, tủ quần áo, sofa, những thứ hút âm. Cùng một chiếc điện thoại mà âm thanh khác hẳn.

8. Kiểm tra tiếng ồn 10 giây trước khi quay

Tủ lạnh, quạt, máy lạnh, tiếng xe máy ngoài đường lúc quay thì không để ý, nghe lại mới thấy khó chịu. Trước khi quay thật, hãy quay thử 10 giây rồi nghe bằng tai nghe. Có tiếng ồn thì tắt nguồn gây ồn trong lúc quay, hoặc chọn giờ đường vắng.

Kiểm tra cả vị trí micrô. Micrô thường nằm ở cạnh dưới điện thoại; nếu kẹp giá đỡ hay ốp lưng che mất, tiếng sẽ bị bí. Khoảng cách từ máy đến miệng cũng ảnh hưởng nhiều, nên đặt gần nhất có thể trong phạm vi bố cục cho phép.

Lời nói và cơ thể: mẹo 9–12

9. Ngồi nhích ra mép ghế

Dựa lưng sâu vào ghế làm giọng xìu và vai khom lại. Ngồi phía trước ghế, lưng thẳng, người hơi nghiêng về ống kính. Với video ngắn cần năng lượng, đứng quay cũng là lựa chọn tốt.

10. Tay ở ngang ngực, trong khung hình

Giấu tay ra ngoài khung khiến cả người trông cứng nhắc. Những cử chỉ nhỏ như giơ ngón tay khi đếm hay dùng tay diễn tả kích thước là đủ. Giữ tay ở ngang ngực để tay không thò ra thụt vào khung hình.

11. Năng lượng cao hơn bình thường một nấc

Trước camera, giọng nói bình thường trông nhạt hơn thực tế. Hãy nhớ lại nét mặt và giọng điệu khi bạn hào hứng kể chuyện với bạn bè, rồi nâng lên đúng một nấc. Cười nhẹ một giây trước khi nói câu đầu, giọng cũng sáng hơn.

12. Nói chậm, ngừng rõ ràng

Hồi hộp thì nói nhanh. Hãy chèn [pause] sau câu quan trọng trong kịch bản và thật sự dừng một nhịp. Nếu thấy bị tốc độ cuộn cố định "rượt", chuyển sang chế độ Theo giọng nói, chữ chạy theo lời bạn là cách đơn giản nhất.

Dựng và sự đều đặn: mẹo 13–15

13. Đừng cố quay một lần là xong

Video talking head phần lớn được ghép từ nhiều đoạn. Vấp ở câu nào thì nói lại câu đó, khi dựng cắt bỏ là xong. Muốn bớt dựng, hãy tạm dừng rồi quay tiếp. Trong Cameratel, tạm dừng rồi quay tiếp thì video vẫn là một tệp liền mạch.

Nếu thấy khó chịu với những cú nhảy hình giữa hai đoạn (jump cut), có hai cách: đổi cỡ cảnh xen kẽ cận cảnh và trung cận, hoặc phủ 1–2 giây B-roll như tay, sản phẩm lên chỗ chuyển. Khi quay lại, hãy bắt đầu từ đầu câu trước đó để chỗ nối tự nhiên hơn.

14. Một tông màu, và luôn có phụ đề

Mỗi video một kiểu màu thì kênh trông lộn xộn. Hãy chọn một tông màu hợp với khuôn mặt và không gian của bạn rồi dùng mãi. Cameratel có 14 tông màu điện ảnh áp dụng ngay khi quay, nên bạn thống nhất màu sắc ngay từ lúc quay. Đừng quên phụ đề, để người xem tắt tiếng vẫn theo kịp nội dung.

15. Ghi lại thiết lập của ngày quay đẹp

Ghi lại thiết lập của hôm quay đẹp, lần sau sẽ nhàn hơn nhiều. Đánh dấu vị trí chân tripod trên sàn bằng băng keo, chụp lại vị trí đèn và cài đặt trong app. Chụp thêm vài tấm làm thumbnail ở cùng chỗ, cùng ánh sáng, cả kênh sẽ trông đồng bộ. Sự đều đặn đến từ thiết lập nhiều hơn là từ ý chí.

3 lỗi người mới hay bỏ sót

  • Quay từ dưới lên: dựng điện thoại trên bàn thì ống kính ở dưới cằm, suốt video bạn nhìn xuống người xem. Chỉnh độ cao trước tiên.
  • Chỉ bật đèn trần: đèn trên đầu tạo bóng dưới mắt. Tắt đèn trần và tạo một nguồn sáng chiếu từ phía trước mặt, gương mặt sáng hẳn.
  • Cả video một giọng: câu nào cũng cùng cao độ thì nội dung hay cũng gây buồn ngủ. Xen câu hỏi, câu nhấn mạnh và chỗ ngừng ngay từ kịch bản.

Danh sách kiểm tra 2 phút trước khi quay

  1. Đã lau ống kính bằng khăn mềm chưa?
  2. Ống kính đã ngang tầm mắt chưa?
  3. Cửa sổ hoặc đèn có ở phía trước mặt không?
  4. Đã tắt quạt, máy lạnh, nguồn ồn chưa?
  5. Đã quay thử 10 giây để nghe tiếng chưa?
  6. Đã thuộc câu mở đầu chưa?
  7. Đã bật chế độ không làm phiền để không bị thông báo cắt ngang chưa?

Kiểm tra bảy điều mất chừng 2 phút, quay lại thì mất nhiều hơn thế rất nhiều. Cách chọn giá đỡ, cài đặt độ phân giải và dùng remote để tự quay có trong bài tự quay video bằng điện thoại. Tính năng giúp ánh mắt hướng về ống kính dù đang đọc kịch bản có trong trang Ánh mắt AI.

Câu hỏi thường gặp

Quay talking head nên ngồi hay đứng?

Video ngắn cần năng lượng thì thường đứng, video giải thích chậm rãi hoặc video dài thì ngồi. Dù ngồi hay đứng, hãy giữ lưng thẳng và đặt ống kính ngang tầm mắt.

Có cần quay một lần không cắt không?

Không nhất thiết. Quay theo từng phần hoặc cắt ghép khi dựng vẫn tự nhiên, miễn ánh mắt và năng lượng giữa các đoạn được liền mạch.

Có nên chèn nhạc nền không?

Được, nhưng để nhạc nhỏ hơn hẳn giọng nói. Với video lấy lời nói làm trung tâm, nhạc càng to thì nội dung càng chìm, và chỉ dùng nhạc bạn có quyền sử dụng.

Cần máy quay xịn mới quay talking head đẹp được không?

Điện thoại hiện nay là đủ. Ánh sáng và âm thanh ảnh hưởng đến kết quả nhiều hơn độ phân giải, nên hãy lo ánh sáng cửa sổ và một căn phòng yên tĩnh trước khi mua thiết bị.